Op korte termijn kan competitie misschien het enthousiasme opwekken, maar op de lange termijn ondermijnt het de motivatie en leidt het tot een vijandige leeromgeving.

Prestaties en eigenwaarde

Concurrerende beloningsstructuren zijn volgens mij schadelijk voor ons als mens. Veel mensen koppelen prestaties in competities namelijk aan hun persoonlijke identiteit. Weet je wel niet hoe vaak ik tijdens het geven van een opleiding hoor: “Ja, maar het moet wel iets opleveren”, “Ja, maar ik moet wel geld verdienen”, “Ja, maar dat duurt lang”.

Alle prestaties die we leveren en koppelen aan onze eigenwaarde, kunnen in deze eigenwaarde een deuk slaan. We zien het verliezen, niet krijgen van, niet “gehoord” worden als persoonlijk falen. We zien het als: we zijn niet goed genoeg. Dit levert stress en angst op.

De focus op competentie

Stress en angst hebben nadelige gevolgen voor het leren. We zijn vaak onbewust zo geprogrammeerd dat we het niet fout willen doen, en dus willen we het altijd goed doen. Door in het dagelijks leven te focussen op competentie, gaan we met elkaar vergelijken en gaat de lol er snel af. Persoonlijk zou ik kiezen voor een structuur die gebaseerd is op samenwerken, waardoor je van elkaar kunt leren.

Tijdens een les hoor ik vaak dat iemand zichzelf niet lenig genoeg voelt, niet comfortabel voelt in zijn of haar lichaam of dat de ander de oefening veel beter uit kan voeren. Nu heb ik het over de stemmen die zich laten horen en durven uit te spreken. Onder ons bevinden er ook nog genoeg die zich niet laten horen.

Velen durven zich niet uit te spreken

Vaak blijven heel veel dingen onuitgesproken in iemands hoofd rond zwerven. Zoals niet gehoord worden, blessures, zwangerschappen, pijntjes en ongemakken. We vinden het namelijk vaak veel te spannend om deze uit te spreken.

Als docent of coach zou ik je willen uitnodigen om de deelnemer zoveel mogelijk op zijn of haar gemak te stellen en om dit bespreekbaar te maken. Dit kan door bijvoorbeeld eerst met zijn allen de ogen te sluiten en de deelnemer de hand op de plek te leggen waar hij of zij een ongemak ervaart. Zodat je als docent later even rustig langs kunt lopen.

Focus op meer verbondenheid in de groep

Laten we deze onzekerheden niet nog meer stimuleren door competitieve opdrachten toe te voegen. Maar laten we aan onze deelnemers weten dat ze goed zijn zoals ze zijn en laten we kijken hoe we de verbondenheid in de groep kunnen stimuleren door samen leuke, uitdagende opdrachten te doen. Zoals hoe je bijvoorbeeld samen in een balanshouding kan komen te staan of met elkaar zoveel mogelijk plank high fives kunt doen, waarin je elkaar aanmoedigt en leert te accepteren wanneer je ziet dat iemand op zijn grens zit.

Bewegen, interactie, of eigenlijk alles wat we doen, zou volgens mij zoveel mogelijk op plezier gebaseerd moeten zijn en niet (ook) gebaseerd op prestatie.